Ben, Mahmut TEBERİK. Tarsus/Taşobası Köyünden bir çobanın oğluyum. Cumhuriyetin bana sağladığı olanaklarla Mersin Tevfik Sırrı Gür Lisesi’nde, Teke yöresinden (Antalya, Isparta, Burdur) diğer akçasızlarla birlikte devlet parasız yatılı olarak okudum, Endüstri Mühendisi oldum.

Bu imkânım olmasaydı, eğitim öğretim şansım sıfırdı, bugünlerimi hayal bile edemezdim. Köyde kalıp babam gibi ben de çoban olacak, yokluk içinde, doğmatizmin karanlık dehlizlerinde, öbür dünya hayaliyle yaşayacak, şimdi çoktan yaşamım sona ermiş, bir mezarda çürümüş olacaktım.

Ey cumhuriyet, sana minnettarım, sana borçluyum! Sağolasın, varolasın!

Cumhuriyet, 12 yıl süren savaşların sonunda (1911 Libya, 1912-13 Balkan, 1914-18 Birinci Dünya, 1920-22 Kurtuluş Savaşları) ilan edildi. Osmanlı; 1. Dünya Savaşında 1869-1895 yılları arası doğumlu erkekler, 1896-1900 yılları arası doğan erkeklerde Kurtuluş Savaşında askere alındı.

Dikkat! 31 yılda doğan erkeklerin tamamı askerde ve savaşta.

Kelimenin tam anlamıyla bitmiş, tükenmiş bir imparatorluktan geriye bakiye kalan Cumhuriyet, her şeyi yoktan var etmeliydi ve öyle yaptı.

Ve çok önemli üç sorun; irtica, etnik sıkıntı, emperyal ve bölgesel güçler. İrtica cumhuriyetin hiç yakasını bırakmadı. Etnik sıkıntı ise 1980 lerden beri, en az irtica kadar problem yaratıyor. Bu çok önemli iki sorunu her fırsatta kaşıyan, ta başından beri Cumhuriyete karşı olan Orta Doğu gerici islami rejimler ve emperyalizm. Bir de bu sorunlardan nemalanan içerideki çevreler.

Lozan’da, Lord Curzon İnönü’ye: “Şimdi kabul etmediğiniz taleplerimizi tek tek cebimize atıyoruz İleride bizden kredi, vb. bir talebiniz olduğunda bunları cebimizden çıkarıp önünüze koyacağız.”

İnönü’nün yanıtı: “Eğer o taleplerle kapınıza gelirsek koyun önümüze.”

Gerçekten de Cumhuriyetin kurucuları gitmediler o kapılara. Ya sonrakiler? Demokrat Parti ve sonrasında gelen sağ iktidarlar yüzünden bu ülkenin ödediği bedeller. O bedellere şimdi yeni birisi daha eklenmek isteniyor, Osmanlı Millet Sistemi.

Osmanlı millet sisteminin hiyerarşik (derecelendirme) önem sıralaması: 1. Müslümanlar, 2. Rumlar, 3. Ermeniler, 4. Yahudiler. Ulus kavramı bilinmediği için dini sıralama. (Ermeniler ve Rumların kiliseleri farklı olduğu için adlandırma böyle yapılmış, sanki.)

Bugün istenen ne? Türkler, Kürtler, Araplar, vb. yani, Lübnan modeli. Yüzyıl önce çöp olmuş sisteme geçilirse, bölgemizde ufak bir kıvılcım, tahrik ya da provokasyonun sonucunu düşünmek bile istemiyorum. Çünkü, kitaplarda yazdığı gibi işlemez toplumsal yaşam.

Lozan’ı içine sindirememiş BOP sürecini savunan; emperyal güçler ve yerli işbirlikçilerinin sözde çözüm arayışını hayra mı yoralım yoksa şerre mi? Varoluşsal sorunumuz: Bölünüp parçalanmak.

ABD bölgede ılımlı ya da Amerikan islamını, yani ehlileştirilmiş, terbiye edilmiş, uysal ve itaatkâr bir islami düzeni yerleştirmek istiyor. Bu gidişata; “çağdaş, özgür, laik, demokratik, adaletli bir Türkiye” diyenler olarak, “yurtta barış, dünyada barış” diyerek karşı duracağız.

Demokrasinin olmadığı yerde; kardeşlik sarsılmış, yara almış, milli dayanışmanın payandaları çökmüş demektir. Bu ülkenin aşılması gereken tek sorunu “sultanizm” dir.

Ey cumhuriyet! Andımız olsun ki, üstünlerin hukukunu değil, hukukun üstünlüğünü sağlayarak sana laik, demokratik düzen tacını giydireceğiz. Sana yakışan da budur!

21 Şubat 2026.

Mahmut TEBERİK